Verhalenpad Ommen

Ommen, een stad die in de zomermaanden bruist van het leven. Verscholen tussen de bossen en aan de oever van de Vecht. Het centrum van het stadje is een toeristische trekpleister met gezellige winkelstraatjes. In dit oude stadje ga ik een historische stadswandeling maken.

Mijn middag start in Zwolle. Je kan op twee manieren naar Ommen rijden. Via de snelweg, of een route binnendoor. De prachtige route binnendoor heeft veruit mijn voorkeur. Ik geniet van de rit door het mooie landschap. Ik passeer Dalfsen en Vilsteren. Het zijn verleidelijke plaatsjes om onderweg even te stoppen en op een terrasje neer te strijken.

Maar ik heb vandaag een doel. Ik richt mijn blik op de weg en rijd door. Het is een prachtige dag. De zon doet meer dan haar best. Het is warm. Het is waarschijnlijk de laatste warme zomerdag in september. Ik ben niet de enige die geniet, veel dagtoeristen die vandaag het mooie Vechtdal hebben uitgekozen, maken hier een fietstocht. Ze hebben groot gelijk. De omgeving brengt je, zodra je van de snelweg bent, meteen in een vakantiestemming.

Als ik bijna op de plaats van bestemming ben, zie ik aan de overkant van de Vecht Ommen liggen. Ommen, een oude Hanzestad, prachtig gelegen, verscholen tussen de bossen en aan de oever van de Vecht. Het centrum van het stadje is een toeristische trekpleister met gezellige winkelstraatjes.

Ik parkeer de auto op de ruime parkeerplaats, en loop het stadje in. Het is even zoeken naar de plaatselijke VVV, waar ik mijn boekje ‘Verhalenpad van Mars tot Markt in Ommen’ ophaal. In dit boekje vind ik de route en plattegrond van de stadswandeling. Voor deze route hebben ze ook voor kinderen een heel leuke uitvoering gemaakt: ‘Speuren naar Sporen’. Leuk voor gezinnen met jonge kinderen. ‘Klepper Dieksie’ wijst de kinderen de weg door een speurtochtroute waarin leuke aanwijzingen en raadseltjes zitten.

De route leidt mij weer terug naar de parkeerplaats, wat het startpunt is van de wandeltocht. Al lopend lees ik het boekje. Mijn leesbrilletje wiebelend op het puntje van mijn neus. Verbaasd lees ik dat er al omstreeks de 8e eeuw een vorm van bewoning was aan de oever van de Vecht. In 1100 werd deze nederzetting als ‘de Umme’ benoemd. In 1442 krijgt Ommen stadsrechten vanwege de strategische ligging. De stad ligt vlakbij twee belangrijke rivieren De Regge en de Vecht. Maar ook de ligging aan een kruispunt van handelswegen verbindt Ommen met veel belangrijke steden. Ik merk dat ik halverwege mijn wandeling naar het startpunt stop om deze historische feitjes te lezen. Ik wil het verhaaltje eerst uitlezen voor ik verder loop. In het boekje staat een verwijzing naar de herkomst van de naam Hessenweg. Deze doorgaande weg van Zwolle naar Ommen was in de 17e en 18e eeuw een belangrijke handelsweg vanuit Duitsland naar Utrecht. Duitse kooplieden, vergezeld van zware wagens getrokken door meerdere paarden, lieten vaak diepe sporen na over de heide en door de bossen. Zo ontstond een handelsweg. De kooplieden werden ‘hessen’ genoemd. Woeste ruige kerels, die er afschrikwekkend uitzagen. Ik denk dat een gevalletje ‘bumperkleven’ in die tijd meteen tot een ruig handgemeen leidde. Maar zelfs nu zijn er nog steeds ‘horken’ en ‘hessen’ op de weg.

Terug in de realiteit lees ik de beschrijving van de varkensmarkt. Ik zie op de parkeerplaats het beeldje van de twee varkens die een directe verwijzing is naar de varkensmarkt die hier vroeger iedere dinsdag werd gehouden. Ik loop door langs de St. Brigitta kerk en langs de Varsenerpoort met de Joodse synagoge. Aan het eind van de Gasthuisstraat ligt een eenzame steen op de grond. Een laatste overblijfsel uit de tijd dat Ommen nog een stadsmuur met drie poorten had. In deze steen draaide een van de deuren.

Iets verder doorlopend stuit ik op het naambordje ‘Paoldiekie’. Vroeger een belangrijk dijkje met een loodrechte wand van houten palen die de achterliggende tuinen moest beschermen tegen het water. Iedereen kende dit ‘Paoldiekie’.

De route gaat verder langs een aantal punten die vanuit de geschiedenis een leuk verhaal kennen, maar op zich biedt het weinig om te zien. Geen echte spraakmakende dingen of plekjes op een overigens saai stukje van de wandelroute. Wel leuk om te vermelden is het tolhuis. Dit is tegenwoordig een expositieruimte als onderdeel van het streekmuseum. Naast het tolhuisje staat een immense bank. Robuust en stoer staat hij als bank te pronken, maar het is oorspronkelijk een gevelsteen.

Via de Brugstraat, wat uiteindelijk de oudste straat van Ommen blijkt de zijn, kom ik gelukkig weer in het centrum. Hier vind ik het erg gezellig. Langs de kerk op het plein loop ik naar de stadspomp. Ik hoopte een oud en fraai uitgevoerde pomp aan te treffen, maar dit exemplaar oogt vrij modern. In ieder geval leuk om te lezen dat de stad vroeger opgedeeld was in putwijken, met waterputten die vervangen werden door ‘moderne’ waterpompen.
Langs de Vrijthof, ga ik richting start- en eindpunt. Hier staat een beeldengroep van kunstenares Iris Le Rütte. Prachtige kunstwerken. Het groepje mensen dat tot hun middel afgebeeld is, symboliseert het gevecht wat gevoerd moest worden tegen het wassende water. Erg mooi.

Ik steek de drukke weg over om mijn middag Ommen af te ronden met een bezoek aan het Nationaal Tinnen Figuren Museum.
Ik krijg een rondleiding aangeboden die ik natuurlijk niet afsla. Momenteel is hier de expositie Te Land, Ter zee en in de Lucht te zien. Mooie treinstellen, vliegtuigjes en andere vervoersmiddelen uit vervlogen jaren. Maar, het mooist om te zien vind ik de maquette ‘De Slag bij Waterloo’. Overal waar je kijkt zie je dappere tinnen miniatuursoldaatjes die deze strijd uitbeelden.
Indrukwekkend hoor. In gedachten zie ik kinderen en hun vaders, met platgedrukte neuzen tegen de ruit, zich vergapend aan dit strijdtoneel.

Na de rondleiding neem ik afscheid en in een nog steeds warm zonnetje rijd ik Ommen weer uit. Volgend jaar zomer ga ik hier zeker weer heen. Dan doe ik ‘de tour de terasse’.

Meer informatie:

VVV/ANWB Ommen, Kruisstraat 6, 7731 CR Ommen, www.vechtdalvvv.nl
Nationaal Tinnen Figuren Museum, Markt 1, a/d Vechtbrugzijde, Ommen

Foto's